Günümüzde İHA’ların, ülkelerin özellikle de savunma sanayilerinde üstlenmiş olduğu etkin rol, İHA ne demek sorusunun daha çok merak edilmesine neden olmuş durumda. Peki meydan muharebelerinin tarihe karışmasına yardımcı olmasının yanı sıra farklı alanlara da sayısız katkısı olan İnsansız Hava Araçlarını nasıl tanımlayabiliriz?

Sanat, teknoloji ve tasarımın bir araya geldiği Circle Love platformu olarak hazırlamış olduğumuz içeriğimizde, sizler için İHA’lar hakkında merak edilen soruları mercek altına alıyoruz.

O halde sözü daha fazla uzatmayalım ve yüksek kabiliyetli özellikleri ile bilinen İnsansız Hava Araçlarını hep birlikte daha yakından tanıyalım!

İHA Ne Demek?

yan yana uçan iki insansız hava aracı

İnsansız Hava Araçları ya da bilinen bir diğer ismi ile İHA ne demek sorusu, çeşitli amaçlarla bir bölgeye gönderilen ve uzaktan kumanda yardımı ile yönetilebilen uçaklar olarak yanıtlanabilir.

Adından da anlaşılacağı üzere İnsansız Hava Araçlarının uçuşu esnasında içeride aktif olarak bir uçuş görevlisi bulunmaz. Bazı İHA’lar yalnızca bir insan komutası veya yönlendirmesi ile harekete geçebiliyorken bazı İHA’ların ise otonom uçuş özellikleri bulunur.

Buna ek olarak birtakım İnsansız Hava Araçları ise hem insan yönlendirmesi ile hem de otonom olarak uçuş eylemini gerçekleştirerek yarı otonom araçlar sınıfına girmektedirler.

Hava harplerinde önemli bir role sahip olan İnsansız Hava Araçları, geleneksel savaş sistemlerinde büyük bir değişikliğe gidilmesine ve modern savaşların başlamasına neden olmuştur.

gökyüzünde uçan insansız hava aracı

Ek olarak, İHA’ların tarihte ilk kez 1916 yılında İngiliz asıllı mühendis A.M. Low tarafından geliştirildiğinin de altını çizelim. Bu ve bunu takip eden yıllarda üretilen İHA’lar ise Birinci Dünya Savaşı’nda trenleri koruyarak saldırıları püskürtmek amacıyla kullanılmıştır.

Günümüzde özellikle de büyük devletler tarafından devam ettirilen küresel güç mücadelesi, savunma sanayisinde ve askeri alanda önemli bir dönüşüme kapı aralamıştır. Bu anlamda dünya coğrafyasında gücü elinde tutmak isteyenler tarafından İHA’ların kullanımına ilişkin önemli bir talep doğmuştur.

Bunun yanı sıra teknolojik sıçramalar ve İHA’ların güçlü özellikleri, savunma alanı dışında da kullanılmalarına önayak olmuş, pek çok farklı konuda ve alanda insanlığa katkı sağlar hale gelmişlerdir.

İHA ne demek sorusunu yanıtladık. Peki ama İHA’ların hangi özellikleri onları küresel güç sahnesinde önemli bir konuma yükseltiyor olabilir? İşte İHA’ların hiç bilmediğiniz ve duyduğunuzda belki de şaşıracağınız özellikleri…

İHA’ların Özellikleri Nelerdir?

tarlanın üzerinde uçan drone

Avantajları nedeniyle günümüzde pek çok ülkenin sahip olmak istediği İHA’lar, savunma ve güvenlik ihtiyaçları, modern tarım ve taşımacılık gibi çok çeşitli alanlarda kullanılmaktadırlar.

İnsansız Hava Araçlarının en önemli özelliklerini aşağıdaki gibi sıralamak mümkün:

  • Aktif bir insan gücü ile çalışmıyor olması, İHA’ların avantajlı yönlerinden biri olarak ön plana çıkmaktadır. Bu özelliği ile İnsansız Hava Araçları, bir uçuş pilotu bulundurması halinde ortaya çıkabilecek tehlikeli durumları ve olası can kayıplarını ortadan kaldırmaktadır.
  • Havacılık tarihinde özellikle II. Dünya Savaşı’nda önemli bir yere sahip olan savaş uçaklarının, uçuş öncesi ve sonrası bakım maliyetleri epey yüksektir. Oysaki İnsansız Hava Araçlarının hem bakımı daha kolay hem de uçuş maliyeti geleneksel savaş uçaklarına göre daha avantajlıdır.
  • İnsansız Hava Araçlarının uçuşu sırasında içeride herhangi birinin olmaması, havada çok daha uzun süre kalabilmelerinin en önemli sebeplerinden biri olarak ön plana çıkmaktadır.
    Şayet bir pilot tarafından aktif olarak kullanılıyor olsalardı çeşitli koşullara uyum sağlamaları gerekebilirdi ve bu da ortaya çıkabilecek sorunlara kapı aralamış olurdu.
  • İHA’ların bir diğer özelliği de müdahale konusunda çok hızlı olabilmeleri. Karşılaşılan herhangi bir olumsuz durumda son derece hızlı bir şekilde hareket etme kabiliyetine sahip olan İHA’lar, bu özellikleri ile birçok farklı sektörde kullanım ihtiyacı yaratmaktadırlar.

İHA’ların Kullanım Alanları Nelerdir?

Gözlem ve Keşif

İnsansız Hava Araçları, hem askeri hem de sivil bölgelerde gözlem ve keşif yapması için kullanılmaktadır. Bu konuda hava, kara ve deniz yapılarının güvenliğinde önemli bir rol üstlenen SİHA’lar yani Silahlı İnsansız Hava Araçları, özellikle de yeni nesil savaşların vazgeçilmezi haline gelmişlerdir.

Türkiye’nin teknoloji odaklı ilk düşünce merkezi STM ThinkTech tarafından, İnsansız Hava Araçlarının elektronik harp uygulamalarına etkisine ilişkin hazırlanan İnsansız Hava Araçlarında Elektronik Harp Uygulamaları başlıklı raporu inceleyerek bu konuda bilgi sahibi olabilirsiniz.

Tarımsal İhtiyaçlar

tarlada drone'u kontrol eden adam

Tarım sektörünün gelişmesinde önemli bir role sahip olan İnsansız Hava Araçları, akıllı tarımın olumlu bir gelişim yaşamasına da yardımcı olmaktadır. Tarlalarda ekinlerin kontrolü, hasat zamanının belirlenmesi ya da tarım alanlarında yapılan zirai ilaçlamalarda İHA’lardan faydalanılmaktadır.

Lojistik

Günümüzde hem askeri hem de bazı sivil alanlarda taşımacılıkta İHA’ların kullanıldığını söylemek mümkün. Belli kapasitedeki yükü gövdesine yükleyerek uçuşa devam edebilen İHA’ların gelecekte savunmanın yanı sıra kargo taşımacılığı ya da daha farklı kalifiye ihtiyaçlarda kullanılacağı düşünülüyor

Harita İşlemesi

bir bölgenin haritalanmış hali

Ayrıntılı olarak inceleme yapılması gereken alanlarda ihtiyaç duyulan büyük ölçekli haritalar, İHA’ların yardımı ile kolaylıkla çıkarılabilmektedir.

İnsansız Hava Araçlarının yardımıyla yalnızca askeri alanların değil arkeolojik alanların, şehir yapılanmalarının, afet bölgelerinin ve daha pek çok alanın haritalanması mümkün hale gelmiştir.

Kriz ve Afet Yönetimi

Özellikle de büyük çaplı doğal afetlerde hızlı ve etkin müdahale çok önemlidir. Bir önceki maddede de belirtmiş olduğumuz üzere İHA’lar afet bölgesine gönderilerek afet yönetimi yapabilmeyi mümkün kılmakta, bölgenin haritasını çıkararak gerekli ihtiyaçların analiz edilmesinde yardımcı olmaktadırlar.

Türkiye’nin İnsansız Hava Araçları

Dünyanın en güçlü savunma sanayisine sahip ülkeleri arasında yer alan Türkiye, aynı zamanda İnsansız Hava Aracına sahip sayılı ülkelerden biri. İHA üretimini kendisi yapan ülkemizin elde etmiş olduğu bu önemli güç, uluslararası arenada da kendisini göstermektedir.

Türkiye’nin kendi imkânları ile üretmiş olduğu başlıca yerli ve milli İHA’ları ise aşağıdaki gibi sıralamak mümkün:

  • ANKA
  • Bayraktar Akıncı
  • Çok Amaçlı MultiKopter
  • Karagöz Balonlu Gözetleme Sistemi Ailesi
  • Serçe-1 Çok Rotorlu İnsansız Uçan Sistem
  • Altınay X-4
  • ALPAGU
  • KARGU
  • TOGAN

Bu yazımızda sizler için İHA ne demek sorusunu yanıtlayarak İHA’ların kullanım alanlarına özelliklerine değinerek Türkiye’nin İnsansız Hava Araçları’nın üretimindeki gücünden söz ettik.

İnsansız Hava Araçları kadar merak edilen bir diğer konu da robotik. Eğer ilginizi çektiyse bu konu hakkında hazırlamış olduğumuz Robotik Nedir? Robotik Teknoloji Ne İşe Yarar? başlıklı yazımızı mutlaka incelemenizi öneririz.